Trong năm 2016 – 2017 số người chết vì tai nạn lao động trong ngành Xây dựng chiếm tỷ lệ cao hơn đáng kể so với những năm trước. Theo số liệu vừa được Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (LĐ-TB&XH) tổng hợp năm 2016, cả nước xảy ra gần 8.000 vụ tai nạn lao động (TNLĐ). Trong đó lĩnh vực để xảy ra nhiều TNLĐ nhất là ngành Xây dựng (chiếm gần 24% tổng số vụ và gần 25% tổng số người chết). Điều đó cho thấy việc bảo hộ lao động trong xây dựng chưa được quan tâm đúng mức.
Bảo hộ lao động chính là bảo vệ tính mạng của người lao động (ảnh minh họa).
Năm 2010, Bộ Xây dựng đã ban hành Thông tư số 22/2010/TT-BXD quy định về an toàn lao động trong thi công xây dựng công trình. Việc ban hành Thông tư đã phần nào hạn chế được việc mất an toàn lao động trong xây dựng.
Tuy nhiên, thời gian gần đây công tác bảo hộ lao động có biểu hiện buông lỏng, số người chết và bị thương vì tai nạn lao động trong ngành chiếm tỷ lệ cao, bệnh nghề nghiệp đã và đang phát triển đáng báo động.
Những địa phương có số người chết vì TNLĐ nhiều nhất năm 2016 gồm: TP.HCM (98 người chết), Hà Nội (75 người), Bình Dương (62 người), Thanh Hóa (47 người), Quảng Ninh (34 người), Đồng Nai (33 người), Thái Bình (18 người), Hải Dương (16 người), Bình Định (15 người), Phú Thọ (13 người). Trong đó, lĩnh vực để xảy ra nhiều TNLĐ nhất là xây dựng (chiếm gần 24% tổng số vụ và gần 25% tổng số người chết).
Trong thời gian gần đây, nguyên trong địa bàn Hà Nội nhiều các công trình đã để xảy ra nhiều vụ tai nạn lao động đáng tiếc, như ngày 23/3 tại công trường xây dựng của Dự án Sunshine Garden (Hà Nội) do Cty CP Sao Ánh Dương làm chủ đầu tư đã xảy ra vụ tai nạn lao động khiến 2 công nhân tử vong. Tại các địa phương khác trong năm 2016 đã có 5 vụ như vụ sập giàn giáo tại công trường Suối Quanh (xã Trung Sơn, Quan Hóa, Thanh Hóa) ngày 9/1 làm 4 người chết; vụ sạt lở vách đá tại mỏ đá ở xã Yên Lâm (Yên Định, Thanh Hóa) ngày 22/1 làm 8 người chết; vụ sạt lở lò khai thác than ở Cty CP than Cao Sơn (Quảng Ninh) ngày 8/5 làm 2 người chết. Đây thực sự là một thời kỳ đáng báo động trong việc thực hiện an toàn lao động.
Theo như phân tích của các nhà chuyên môn, TNLĐ trong xây dựng xảy ra chủ yếu do phía người sử dụng lao động không xây dựng quy trình nghiêm ngặt trong việc trang bị bảo hộ an toàn cho người lao động. Ngoài ra lỗi cũng ở phía người lao động, do chủ yếu các lao động làm việc theo thời vụ nên việc được đào tạo, tập huấn về an toàn trong lao động không được quan tâm. Ý thức để trang bị bảo hộ lao động để bảo vệ cho chính tính mạng mình không được thực hiện nghiêm túc.
Thực trạng tại những công trình lớn ở thành phố đã vậy, nhiều các công trình nhỏ lẻ hoặc các công trình do tư nhân làm chủ ở các tỉnh thì việc lơ là thực hiện biện pháp an toàn lao động lại càng đáng báo động. Hình ảnh những người lao động đầu trần treo mình lơ lửng trên những tòa nhà đang ngổn ngang đất đá, xi măng là những hình ảnh thường thấy ở các vùng quê, họ sử dụng bất cứ một biện pháp gì để tự bảo vệ mình.
Nhằm giảm thiểu tình trạng TNLĐ gây chết người đang nhức nhối hiện nay trong lĩnh vực xây dựng, chiến dịch thanh tra lao động ngành xây dựng 2016 đã được triển khai với việc tập trung vào 12 nội dung hoạt động của 630 doanh nghiệp. Cho dù vậy thì việc nâng cao ý thức trách nhiệm cho mỗi cán bộ, công nhân chưa cao, tình trạng vi phạm quy trình, quy phạm, nội quy an toàn lao động vẫn còn đáng báo động.
Sự chỉ đạo, kiểm tra của các cấp các ngành chưa chặt chẽ, đồng thời việc xử lý các vụ việc vi phạm chưa kịp thời, nghiêm minh khiến cho các chủ đầu tư chưa thực hiện nghiêm túc việc bảo hộ an toàn trong lao động ngành.
Trao đổi với báo chí, ông Nguyễn Tiến Tùng – Chánh Thanh tra Bộ LĐTB&XH cho biết: “Năm 2017, chiến dịch thanh tra lao động sẽ tập trung vào lĩnh vực điện tử nhưng không có nghĩa là chúng tôi buông lỏng thanh tra, kiểm tra đối với lĩnh vực xây dựng. Đơn cử là hiện chúng tôi đang triển khai 2 đoàn thanh tra về các công trình trong lĩnh vực xây dựng tại Hà Nội”. Hy vọng rằng với chiến dịch này TNLĐ trong ngành Xây dựng sẽ được giảm thiểu đáng kể trong thời gian tới.
